Is het drinken van koffie gezond?
Koffie drinken is gezond wanneer het met mate gebeurt, omdat koffie gezonde voedingsstoffen bevat antioxidanten bevat en het risico op bepaalde ziekten kan verlagen.
Koffie bevat antioxidanten en bioactieve stoffen. Deze stoffen kunnen het lichaam beschermen tegen schade door vrije radicalen. Onderzoek laat zien dat matige koffiedrinkers vaak een lager risico hebben op hart- en vaatziekten en diabetes type 2.
Daarnaast kan cafeïne de concentratie en alertheid verbeteren. Het kan ook tijdelijk de stofwisseling verhogen. Dit effect verschilt per persoon. Sommige mensen zijn gevoeliger voor cafeïne.
Te veel koffie kan nadelen hebben. Het kan leiden tot slaapproblemen, nervositeit en een verhoogde hartslag. Daarom geldt dat twee tot vier koppen per dag voor de meeste volwassenen als veilig wordt gezien.
De rol van koffie op gezondheid
Zo’n 80% van alle Nederlanders drinkt regelmatig koffie. Hiervan geeft 67% aan dat zij dagelijks koffie drinken. Met deze cijfers is het dan ook niet gek dat veel mensen zich afvragen of hun dagelijkse gewoonte wel gezond is.
Zoals besproken blijkt uit verschillende onderzoeken dat matige koffieconsumptie samenhangt met een lager risico op bepaalde aandoeningen en dat het drinken van koffie gezondheidsvoordelen kan geven.
Ook zorgt koffie voor betere sportprestaties. Koffie zorgt ervoor dat je alerter bent en langer energie hebt tijdens het sporten. De cafeïne stimuleert je lichaam, waardoor je uithoudingsvermogen kan verbeteren en je minder snel vermoeid raakt.
Toch is het belangrijk om naar je eigen lichaam te luisteren. Te veel cafeïne kan zorgen voor onrust, slaapproblemen of hartkloppingen. Zwangere vrouwen en mensen met hoge bloeddruk moeten extra opletten met hun inname.
Daarnaast maakt het veel uit wat je aan je koffie toevoegt. Grote hoeveelheden suiker of siroop doen de gezondheidsvoordelen snel teniet.
Gezondheidsvoordelen van koffie op een rijtje
Koffie heeft verschillende gezondheidsvoordelen. In de lijst hieronder worden een aantal belangrijke positieve effecten van koffie nog eens benoemd.
- Verlaagt het risico op diabetes type 2: Onderzoek laat zien dat het drinken van ongeveer 5 koppen koffie per dag de kans op type 2 diabetes kan verlagen.
- Kan invloed hebben op cholesterol: Koffie kan het cholesterolgehalte beïnvloeden. Let op: dit betekent niet automatisch dat het risico op hart- en vaatziekten daalt. Vooral ongefilterde koffie kan cholesterol verhogen.
- Bevat cafestol: In koffie zit cafestol, een stof die soms als gunstig wordt gezien. Hierdoor past koffie (met mate) ook binnen gezonde voedingsadviezen zoals de Schijf van Vijf.
- Vermindert mogelijk de kans op depressie: Studies suggereren dat het drinken van ongeveer 4 koppen per dag de kans op depressieve klachten met zo’n 20% kan verminderen.
- Rijk aan antioxidanten: Koffie bevat antioxidanten die helpen bij het opruimen van schadelijke stoffen in het lichaam en zo het lichaam ondersteunen.
Waarom heeft koffie gezondheidsvoordelen?
Om de gezondheidsvoordelen van koffie goed te kunnen begrijpen moet je ook weten wat koffie eigenlijk is. Het is belangrijk om te weten waar koffie van wordt gemaakt en welke stoffen later nog worden toegevoegd.
Start bij de koffiebes
Koffie begint bij de koffiebes. Deze groeit aan de koffiestruik. De twee bekendste soorten koffiebessen zijn Arabica en Robusta. Arabica heeft een zachte en verfijnde smaak. Robusta is sterker en bevat meer cafeïne.
Dat merk je direct in de smaak en in het effect op je lichaam. Arabica wordt vaak gebruikt voor kwaliteitskoffie. Robusta zie je vaker terug in espresso blends omdat het zorgt voor een krachtige body en een stevige cremalaag.
Verwerking van de koffiebes
Na de oogst worden de bessen verwerkt. Dit kan op een natte of droge manier. Bij de natte methode wordt het vruchtvlees snel verwijderd. Dit zorgt vaak voor een frisse en lichte smaak.
Bij de droge methode drogen de bessen in de zon. Hierdoor krijgt de koffie vaak een vollere en zoetere smaak. De verwerking heeft dus veel invloed op het uiteindelijke aroma.
Branden van de koffie
Tijdens het branden veranderen de bonen sterk van samenstelling. Door de hitte ontstaan er honderden aromatische stoffen. Ook wordt cafeïne beter beschikbaar.
Hoe donkerder de branding hoe krachtiger en bitterder de smaak. Lichte branding behoudt meer zuren en fruitige tonen.
Toevoegingen aan koffie
Naast water worden er vaak extra ingrediënten toegevoegd. Denk aan melk, suiker of siropen. Deze toevoegingen veranderen niet alleen de smaak, maar ook de voedingswaarde.
Zo bevat zwarte koffie bijna geen calorieën. Dit zorgt er voor dat zwarte koffie een goede keuze is voor als je aan het lijnen bent. Voor sommige mensen werkt het ook goed tegen de honger.
Voeg je melk en suiker toe dan stijgt het aantal calorieën snel. Daarom is het belangrijk om te weten wat er precies in jouw kop koffie zit als je kijkt naar de gezondheidsvoordelen.
Wanneer is koffie NIET gezond?
Hoewel koffie verschillende gezondheidsvoordelen kan hebben, is het niet altijd gezond om veel koffie te drinken. Hieronder lees je wanneer koffie juist minder gezond is en waar je vooral op moet letten.
Ongezonde varianten van koffie
Let wel op dat het in de vorige alinea’s over “gewone” koffie ging. Koffie met veel volle melk en suiker is al snel een stuk minder gezond. Door de suiker of het vet van de melk krijgt de koffie een hoog calorieën gehalte.
Hierdoor wordt het al snel minder gezond wanneer je te veel drinkt. Het is natuurlijk helemaal niet erg als je hier iets van binnen krijgt, maar te veel hiervan is niet goed. Ook in producten zoals: ijskoffie zit vaak veel suiker, kijk hiervoor goed de voedingswaarden.
Slaapproblemen en stress
Koffie kan je alert maken. Dat is handig in de ochtend. Maar drink je later op de dag koffie dan kan dit je slaap verstoren. Slechte slaap heeft veel invloed op je gezondheid. Denk aan vermoeidheid, minder concentratie en een slechtere weerstand. Mensen die gevoelig zijn voor cafeïne kunnen zelfs na één kop al last krijgen van een onrustig gevoel of hartkloppingen.
Ook bij stressklachten kan koffie klachten versterken. Cafeïne stimuleert het zenuwstelsel. Hierdoor kan je je gespannen of opgejaagd voelen.
Grote hoeveelheden (meer dan 7 kopjes)
Ook is het drinken van te veel koffie niet goed voor je. Dit heeft te maken met het cafeïne gehalte. Een volwassen persoon mag per dag gemiddeld 400 milligram cafeïne binnenkrijgen. In een gemiddelde kop koffie zit vaak 60-80 milligram cafeïne. Dit betekent dat je per dag ongeveer 6 à 8 koppen koffie kunt drinken.
Te veel koffie (+/- 7 bakjes per dag) heeft daarentegen een negatief effect op de gezondheid. Dit heeft te maken met de cafeïne. Je drinkt in dit geval een te grote hoeveelheid cafeïne.
Hierbij ga je ervan uit dat je geen andere cafeïne houdende producten meer eet of drinkt. Let erop dat in bijvoorbeeld chocolade ook cafeïne zit. Niet alle mensen horen bij de hier boven genoemde volwassenen.
Mensen met bijvoorbeeld een prikkelbaar darmsyndroom kunnen verkeerd reageren op de stof. Ook kinderen mogen een stuk minder cafeïne innemen.
Koffie tijdens de zwangerschap
Voor zwangere vrouwen geldt een lagere veilige grens voor cafeïne. Te veel cafeïne kan het risico op een laag geboortegewicht vergroten. Ook kan het invloed hebben op de ontwikkeling van de baby.
Het advies is om niet meer dan 200 milligram cafeïne per dag te nemen. Dat zijn ongeveer twee koppen koffie. Houd er rekening mee dat ook thee en cola cafeïne bevatten.
